Thiết kế cảnh quan chung cư ngày nay không còn là hạng mục hoàn thiện nhằm tăng tỷ lệ cây xanh hay bổ sung tiện ích. Trong các dự án nhà ở hiện đại, cảnh quan đã trở thành một thành phần quan trọng trong chiến lược phát triển bất động sản: tạo bản sắc dự án, nâng cao chất lượng sống của cư dân và gia tăng giá trị thương mại.
Tuy nhiên, đây cũng là một trong những loại hình thiết kế nhiều thách thức. Kiến trúc sư cảnh quan phải giải quyết đồng thời hàng loạt bài toán: mật độ dân cư lớn, quỹ đất hạn chế, hệ thống kỹ thuật phức tạp trên nóc hầm, yêu cầu về vận hành lâu dài, an toàn, trải nghiệm và hiệu quả đầu tư.
Trong hơn 20 năm hoạt động, Eden Landscape đã tham gia thiết kế nhiều dự án chung cư với những bối cảnh rất khác nhau. Mỗi dự án là một cách tiếp cận riêng, phản ánh tư duy giải quyết vấn đề thay vì chỉ tạo nên một không gian đẹp.
Dưới đây là ba dự án tiêu biểu mà chúng tôi cho rằng có thể mang lại nhiều góc nhìn hữu ích cho các kiến trúc sư và chủ đầu tư khi phát triển các khu nhà ở cao tầng.
1. Goldmark City: Thành phố của những quảng trường
Khi thiết kế cảnh quan cho một khu chung cư có gần 20.000 cư dân, vấn đề không còn là bố trí thêm cây xanh hay sân chơi mà là tổ chức một hệ thống không gian công cộng đủ sức phục vụ hàng vạn người với những nhu cầu rất khác nhau.
Goldmark City là một quần thể đô thị khép kín rộng 12 héc-ta, với 9 tòa tháp cao tới 40 tầng. Bóng râm giữa các khối nhà che chắn phần lớn ánh sáng mặt trời vào buổi sáng và buổi chiều – đúng khung giờ cư dân tập trung đông nhất. Trồng cây xanh theo cách thông thường không giải quyết được bài toán không gian sinh hoạt cho một cộng đồng quy mô lớn như vậy.
Giải pháp mà Eden Landscape đưa ra là tổ chức toàn bộ cảnh quan theo ý tưởng “Thành phố của những quảng trường”, gồm bốn quảng trường với những sắc thái và chức năng khác nhau, được kết nối bởi tuyến đường Lễ hội.
• Quảng trường Ruby nổi bật với 11 pavilion lá khoai nước cao 3,3 – 5,4 m, ốp hàng trăm nghìn mảnh gốm mosaic với tông màu nóng – không chỉ tạo hiệu ứng thị giác mạnh mẽ, bảng màu này còn được chọn theo quan niệm phong thủy mang tới nguồn năng lượng tích cực cho khu đô thị trong bối cảnh dự án nằm gần nghĩa trang Mai Dịch.
• Quảng trường Sapphire mang sắc thái nhẹ nhàng và tinh tế hơn với chòi nghỉ cảm hứng từ đá quý. Hệ ghế ngồi kết hợp bồn cây được ốp gốm mosaic tông màu lạnh, góp phần tạo nên không gian sang trọng và thư thái.
• Quảng trường Nước với một bể nước lớn cùng nhiều vòi phun nước đón tài lộc cho cả dự án, nổi bận trên đó là cụm điểm nhấn gồm 5 pavilion lá khoai nước ấn tượng bằng thép sơn chống rỉ, cao 4 – 7 m, soi bóng mặt nước.
• Quảng trường Ánh sáng cùng cổng Cây đa tạo thành một tổng thể thống nhất trong ngôn ngữ thiết kế. Trong khi cổng Cây đa gợi nhắc hình ảnh biểu tượng của làng quê Việt, thì quảng trường sử dụng họa tiết mặt lát lấy cảm hứng từ những tia sáng lan tỏa kết hợp hệ thống chiếu sáng nghệ thuật nhiều lớp, tạo nên một không gian chào đón ấn tượng cả ban ngày lẫn ban đêm.

Bên cạnh công năng, dự án còn đưa các giá trị bản địa vào ngôn ngữ thiết kế thông qua chất liệu gốm Bát Tràng, hình tượng lá khoai, cây đa và nghệ thuật mosaic. Những yếu tố quen thuộc của văn hóa Việt được diễn giải bằng hình thức đương đại, giúp cảnh quan vừa mang tính biểu tượng vừa tạo nên bản sắc riêng cho khu đô thị.

Quan trọng hơn, Goldmark City trở thành một trong những dự án đặt nền móng cho tư duy đầu tư bài bản vào thiết kế cảnh quan chung cư tại Việt Nam. Dự án được giới thiệu trên nhiều tạp chí chuyên ngành trong nước và quốc tế, trong đó có World Landscape Architecture.
2. The Matrix One: Cảnh quan định vị phân khúc bất động sản
Nếu Goldmark City cho thấy cảnh quan có thể tạo lợi thế cạnh tranh, thì thiết kế cảnh quan chung cư The Matrix One chứng minh cảnh quan còn có thể trở thành yếu tố định vị phân khúc bất động sản.
The Matrix One là tổ hợp căn hộ hạng sang tại trung tâm hành chính mới phía Tây Hà Nội, được MIKGroup phát triển với định hướng trở thành biểu tượng sống dành cho giới thượng lưu. Trong bối cảnh đó, thiết kế cảnh quan không thể chỉ dừng lại ở vai trò tạo mảng xanh mà phải phản ánh đúng đẳng cấp của dự án.
Đối với các dự án cao cấp, giá trị của cảnh quan không chỉ nằm ở diện tích cây xanh mà còn ở khả năng tạo nên trải nghiệm khác biệt. Ngôn ngữ thiết kế, vật liệu, chi tiết chế tác và chất lượng không gian đều góp phần truyền tải hình ảnh thương hiệu cũng như định vị sản phẩm trên thị trường.

Thành công về thẩm mỹ và trải nghiệm không gian đã góp phần củng cố hình ảnh của The Matrix One trên thị trường, tạo tiền đề để giai đoạn 2 đạt mức giá từ 125–165 triệu đồng/m².
3. 60 Nguyễn Đức Cảnh: Ứng xử với ranh giới đô thị cũ – mới
Không phải mọi dự án thiết kế cảnh quan chung cư đều có quỹ đất lớn để tạo nên những không gian cảnh quan ấn tượng. Với nhiều dự án bất động sản cải tạo hoặc phát triển trong khu dân cư hiện hữu, bài toán quan trọng hơn là cách ứng xử với bối cảnh đô thị xung quanh.
Khác với Goldmark City hay The Matrix One, 60 Nguyễn Đức Cảnh là một dự án chung cư nhỏ nằm giữa khu dân cư cũ với những ngôi nhà cao thấp không đồng đều, mặt đứng lộn xộn, hệ thống cục nóng điều hòa dày đặc cùng nhiều khoảng nhìn thiếu thẩm mỹ.

Trong một không gian chật hẹp, mỗi mét vuông cảnh quan đều được khai thác nhằm tạo nên những khoảng “thở” cho đô thị. Đây không chỉ là giải pháp kỹ thuật mà còn thể hiện quan điểm của Eden Landscape về sự ứng xử văn minh với bối cảnh kiến trúc hiện hữu, tạo nên sự kết nối hài hòa giữa đô thị mới và đô thị cũ.

Trong bối cảnh nhiều khu tập thể cũ và nhà máy được cải tạo thành các dự án nhà ở mới, cách ứng xử với ranh giới giữa đô thị cũ và đô thị mới sẽ ngày càng trở thành một chủ đề quan trọng của thiết kế cảnh quan.
Ngày nay, Eden Landscape đang tiếp tục thiết kế những dự án đại đô thị với quy mô lớn hơn và những bài toán ngày càng phức tạp. Tuy nhiên, ba dự án được giới thiệu trong bài viết này vẫn là những cột mốc đáng nhớ, bởi mỗi dự án đều là một lời giải cho một bối cảnh rất khác nhau: một khu đô thị quy mô lớn, một tổ hợp căn hộ hạng sang và một dự án nằm giữa khu dân cư hiện hữu. Chúng tôi hy vọng những kinh nghiệm và góc nhìn từ các dự án này sẽ mang đến nguồn cảm hứng cho những người làm cảnh quan và những người đang phát triển các dự án chung cư.
Khi thị trường bất động sản bước vào giai đoạn cạnh tranh bằng chất lượng thay vì chỉ vị trí hay quy mô, cảnh quan sẽ ngày càng giữ vai trò quan trọng trong việc định hình giá trị của mỗi dự án. Một không gian được nghiên cứu bài bản không chỉ tạo nên môi trường sống tốt hơn mà còn góp phần gia tăng sức hấp dẫn của sản phẩm và khẳng định thương hiệu của chủ đầu tư.
Eden Landscape
ĐỌC THÊM:
Tiếng Việt

